 |
|
|
CUMHURİYET YÖNETİMİ Dünyada pek çok farklı yönetim şekilleri vardır.Bu yönetim şekillerinden biri de cumhuriyettir.Cumhuriyet en iyi yönetim şeklidir.Çünkü bu yönetim şeklinde bütün haklar halkın elindedir.Halk ne derse o olur. Cumhuriyetin temelinde demokrasi ve adalet vardır.Cumhuriyet din, dil, ırk, renk ayrımı gözetmeksizin herkese eşit davranılmasını öngörmekte ve bu hakları koruma altına almaktadır.Cumhuriyete göre herkes hürdür, hiç kimse başka birinin haklarına, özellikle yaşama hakkına tecavüz edemez.Hiç kimse başka birinin kölesi değildir.Her insan toplum ve adalet kurallarını çiğnetmemek kaydıyla her şeyi yapma hakkına sahiptir. Tarihimize baktığımızda diğer Türk Devletleri'nin değişik yönetim şekillerine sahip olduklarını görmekteyiz.Bu yönetim şekillerinin genellikle saltanatın, babadan oğla geçtiği yönetim tarzı olduğu görülüyor.Bu yönetim şeklinin eksik bir yönetim şekli olduğunu söyleyebiliriz.Çünkü bu yönetimde sadece bir kişi söz sahibiydi.O öldükten sonra onun yerine ailesinden biri geçerdi.O “as” derse asılır, “kes” derse kesilirdi. Bu yönetim şekli bir çok devlete çok kötüye mal olmuştur.Bu yönetimde hükümdar öldükten sonra yerine geçmek isteyen oğulları arasında taht kavgaları çıkmış, ülkenin otoritesi bozulmuş, ülke her alanda zayıflamış, hatta o ülkenin başka bir ülke tarafından yıkılıp dağılmasına ve yok olmasına neden olmuştur.Bu duruma örnek olarak Türk devletlerinden taht kavgaları sonucu yıkılan Büyük Selçuklu ve Anadolu Selçuklu Devletleri'ni verebiliriz. Osmanlı Devleti'nde de diğer Türk devletlerinde olduğu gibi yönetim biçimi olarak saltanatlık benimseniyordu.Osmanlı Devleti'nde bazı padişahlar küçük yaşta olmalarına rağmen yine de padişahlık tahtına oturabiliyordu.Buna örnek olarak Fatih Sultan Mehmet' i 12 yaşında ve yine 12 yaşında tahta geçen IV. Murat' ı verebiliriz.Fatih' in 12 yaşında taht geçmesinden sonra bir çok Balkan ve Avrupa ülkesi Fatih'in bilgisizliğinden v e tecrübesizliğinden yararlanmak istemiş bir haçlı ordusu oluşturup Osmanlı'ya karşı taarruza geçmişlerdir.Buradan da anlaşılacağı gibi diğer yönetim şekillerinde tahta geçecek olan kişi küçük tecrübesiz, bilgisiz ve deli olabilir.Oysa Cumhuriyet yönetiminde bir kişinin ülkeyi yönetebilmesi için belli bir yaşa gelmesi ve belli bir olgunluğa ulaşması lazımdır. Osmanlı Devleti son yıllarında meşrutiyet yönetimi, yani yönetimin bir partinin olduğu yönetim şekli ile yönetilmeye başlanmıştır.Ama bu yönetimde yine halk söz sahibi değildi ve tek hakim padişahtı. Diğer yönetim şekillerine oranla Cumhuriyet'in daha çağdaş bir yönetim şekli olduğunu söylemek ve bunu savunmak doğru olsa gerek. Dünyadaki pek çok ülkede olduğu gibi Türkiye Devleti'nin de yönetim şekli Cumhuriyettir.Bu anayasamızda yer alan ve anayasamızın değiştirilemez maddelerindendir.Cumhuriyet ile yönetilen ülkeler her türlü alanda gelişmişlerdir.Bu ülkelerde sorunlar demokratik yollarla çözülür.Halkın istediği ve dediği olur.Halk, yöneticileri seçimle iş başına getirir, kendi istediği kişiye oyunu verebilir. Cumhuriyet'in temeli demokrasiye dayanır.Bu yüzden demokrasiyi benimseyenler cumhuriyet yönetimini de benimserler.Çünkü demokrasi toplumun adalet mekanizması işletir, hakları ve halkları korur. Bir önceki sayfaya dönmek için tıklayınız... |